Wat te doen bij bewusteloosheid? Het BLS-protocol uitgelegd
Bewusteloosheid is een van de meest acute noodsituaties die er zijn. Het kan verschillende oorzaken hebben, waaronder een hartstilstand. In zo’n moment telt elke seconde. Weten wat u moet doen, kan het verschil maken. Het BLS-protocol (Basic Life Support) beschrijft stap voor stap hoe u moet handelen bij een bewusteloos persoon die niet normaal ademt. In Nederland zijn deze richtlijnen vastgesteld door de Nederlandse Reanimatie Raad en worden ze breed gebruikt in EHBO- en reanimatiecursussen. In dit artikel leggen we het protocol op een heldere en praktische manier uit.
Wat is het BLS-protocol?
BLS staat voor Basic Life Support, oftewel basale levensondersteuning. Het protocol helpt u om snel en effectief te handelen bij een situatie waarin iemand niet reageert en niet normaal ademt. Het doel is om de bloedsomloop en zuurstoftoevoer naar de hersenen tijdelijk op gang te houden totdat professionele hulpverleners het overnemen.
Wanneer schakelt u over naar het BLS-protocol?
Het BLS-protocol start zodra iemand bewusteloos is en niet normaal ademt. Is de oorzaak bijvoorbeeld verstikking? Dan gelden in eerste instantie andere handelingen, zoals rugslagen en buikstoten. Raakt iemand daarna bewusteloos, dan schakelt u alsnog over op het BLS-protocol. Lees hier wat u moet doen bij verstikking.
BLS-protocol stap voor stap: wat moet u doen?
- Controleer het bewustzijn
Spreek het slachtoffer aan en schud voorzichtig aan de schouders. Geen reactie? Ga direct door naar de volgende stap. - Bel 112 of laat iemand bellen
Bel direct 112 of geef een omstander de opdracht dit te doen. Zet de telefoon op luidspreker zodat u instructies kunt volgen terwijl u handelt. - Controleer de ademhaling
Leg het hoofd iets achterover en kijk of de borstkas omhoog en omlaag gaat. Luister bij de mond en neus naar ademgeluiden en voel of er adem langs uw wang gaat. Geen ademhaling? Start dan direct met reanimeren. - Start borstcompressies
Plaats de hiel van uw hand midden op de borstkas en leg uw andere hand daar bovenop. Haak uw handen in elkaar. Zorg dat uw schouders recht boven uw handen staan en houd uw armen gestrekt. Druk het borstbeen recht naar beneden, ongeveer 5 tot 6 centimeter diep. Geef 30 borstcompressies in een tempo van 100 tot 120 keer per minuut. Laat de borstkas na elke compressie volledig omhoog komen. Het kan helpen om hardop mee te tellen. - Combineren met beademing (indien mogelijk)
Maak eerst de luchtweg vrij door het hoofd achterover te kantelen en de kin op te tillen. Knijp vervolgens de neus dicht. Adem zelf normaal in, plaats uw lippen goed afsluitend over de mond van het slachtoffer en blaas in ongeveer één seconde lucht in. Kijk daarbij of de borstkas zichtbaar omhoog komt. Geef in totaal twee beademingen, binnen ongeveer 10 seconden. Kunt of wilt u geen beademing geven? Alleen borstcompressies uitvoeren is altijd beter dan niets doen. Blijf vervolgens 30 borstcompressies en 2 beademingen afwisselen. - Ga door met reanimatie
Blijf de borstcompressies en beademingen afwisselen. Stop niet totdat professionele zorgverleners het overnemen/aangeven dat je mag stoppen.
Is er een AED beschikbaar? Gebruik deze dan zo snel mogelijk. Zet het apparaat aan en volg de gesproken instructies. De AED geeft aan wanneer een schok uitgevoerd dient te worden. Ga een AED niet zelf halen, blijf bij het slachtoffer. Geef een andere persoon de opdracht de AED te halen.
U herkent de locatie van een AED door het onderstaande symbool:
Het belang van snel handelen
Bij een hartstilstand stopt de bloedcirculatie. Binnen enkele minuten kan er al schade ontstaan doordat de hersenen geen zuurstof meer krijgen. Elke minuut zonder reanimatie verkleint de kans op overleving. Daarom is het belangrijk om direct te handelen, ook als u twijfelt.
Voorbereid zijn geeft rust
U hoopt natuurlijk dat u deze kennis nooit nodig heeft. Maar juist in noodsituaties maakt voorbereiding het verschil. Denk aan het volgen van een reanimatiecursus en het weten waar een AED in uw omgeving hangt. Door bekend te zijn met de stappen, handelt u sneller en met meer vertrouwen. Een hartstilstand vraagt om direct handelen. Het BLS-protocol geeft houvast in een situatie waarin elke seconde telt. Door de stappen te kennen en niet te aarzelen, kunt u daadwerkelijk van betekenis zijn voor iemand in nood.
